تبلیغات
پرستاری - تغذیه در دورانهای مختلف زندگی

تغذیه در دورانهای مختلف زندگی

1-تغذیه با شیر مادر

تغذیه با شیر مادر در ایجاد امنیت غذایی برای 140 میلیون كودكی كه سالانه متولد می شوند نقش مهمی را ایفا می‌كند. تغذیه با شیر مادر بطور كامل اهمیت غذایی را برای شیرخوار تامین می كند.

هیچ منبع غذایی، قابل دسترس تر، مغذی‌تر و ارزان تر از شیر مادر وجود ندارد و تنها غذای كامل برای شیرخوار تا پایان 6 ماهگی است.

شیردهی مداوم با فراهم كردن مواد مغذی و انرژی كافی سبب رشد كودك می شود و از ابتلاء او به سوء تغذیه وكمبود مواد مغذی در سال اول زندگی و همچنین در سال دوم تولد كه كودك از غذاهای كمكی و خانواده نیز استفاده می كند جلوگیری

 می نماید.

گرچه شیرمادر بهترین غذا برای شیرخوار است اما تغذیه كودك با شیر مادر برای زنان، خانواده ها و جوامع فواید فراوانی دارد.

فواید شیر مادر برای كودكان

1-شیر مادر، غذای قابل دسترسی است كه مواد مغذی را برای رشد شیرخوار فراهم نموده و او را در برابر بسیاری از بیماری ها و سندرم مرگ ناگهانی محافظت می نماید. میزان شیوع اسهال در كودكانی كه با شیشه تغذیه می شوند حدود 3 تا 14 بار نسبت به كودكانی كه شیر مادر می خورند بیشتر است به علاوه تغذیه با شیر مادر آنتی بادی فراوانی را در اختیار او قرار می دهد و بدین ترتیب او را در برابر بیماری های مختلف مصون می نماید.

2-كودكان شیر مادر خوار به میزان كمتری به بیماری های آلرژیك در تمام دوران كودكی و نوجوانی مبتلا می شوند، این بیماریها شامل اگزمای ناشی از حساسیت ، آلرژی غذایی و حساسیت دستگاه تنفسی است.

3-نوزادان نارس كه از شیر مادر تغذیه می كنند در مقایسه با نوزادانی كه شیر مصنوعی استفاده می كنند ضریب هوشی بالاتری در سن 7 تا 8 سالگی دارند.

 

فوائد شیردهی برای مادران

1-تغذیه كودك با شیر مادر حالت نشاط و لذت بخش برای كودك و مادر ایجاد می كند.

2-با شیر دادن ، خطر ابتلا به سرطان پستان، تخمدان، كم خونی و پوكی استخوان در مادر كاهش می یابد.

3-تغذیه با شیر مادر موجب ایجاد ارتباط عاطفی بین مادر و كودك می شود. تحقیقات نشان داده ا ست كودكانی كه با شیر مادر تغذیه شده اند در بزرگسالی به میزان كمتری دچار بحرانهای روحی و روانی می گردند.

فواید شیر مادر برای خانواده

تغذیه با شیر مادر از نظر اقتصادی برای مادران و خانواده مقرون به صرفه است و هزینه ای ندارد، در حالی كه تغذیه با شیر مصنوعی حدود 20 تا 90 درصد از بودجه خانواده را به خود اختصاص می دهد و تغذیه و سلامتی خانواده را به خطر می اندازد.

تغذیه انحصاری با شیر مادر

مطالعات فراوان و گسترده در طی سالهای اخیر در كشور های صنعتی و نیز در حال توسعه بر این مساله تاكید دارد كه مناسبترین شیوه تغذیه شیرخواران در 6 ماه اول زندگی، تغذیه انحصاری با شیر مادر است یعنی شروع تغذیه با شیر مادر از لحظه اول تولد، شروع قطره ویتامین هفته دوم تولد و ندادن هیچ ماده غذایی دیگری حتی آب تا شروع ماه هفتم زندگی. این روش تغذیه، مناسبترین میزان رشد و تكامل را برای كودكان تامین می كند و تحقیقات نشان می دهد كه شروع زودرس غذاهای كمكی (شروع بین 4 تا 6 ماهگی یا زودتر) آسیب های جدی را متوجه كودك می كند. تحقیقات اخیر همچنان بر این گفته تاكید دارد كه وقفه رشد كودكان عمدتا بین 6 ماهگی تا پایان 2 سالگی اتفاق می افتد و این درست همزمان با شروع و تداوم استفاده از غذای كمكی است. بنابراین نباید تا قبل از شروع 7 ماهگی، كودكان را با هیچ ماده غذایی بجز شیر مادر تغذیه نمود.

تغییرات شیر مادر از تولد كودك تا 2 سالگی

با توجه به تغییر تركیب شیر مادر از هنگام تولد تا پایان شیرخواری به تناسب نیاز كودك این مساله سبب می شود كه همواره شیرخوار از مطمئن‌ترین و مناسب ترین تغذیه بهره مند باشد. اولین شیری كه برای نوزاد تولید می شود و نوزاد، آن را در چند روز اول دریافت می دارد، آغوز نام دارد. حجم آن در هر بار تغذیه در مادران مختلف متفاوت است. ولی میزان تولید شده برای نوزاد درا ین چند روز كافی است . آغوز، حاوی مواد ایمنی بخش بیشتری می باشد نسبت به شیر هفته های بعد كه در تامین سلامت نوزاد بسیار حائز اهمیت است. پروتئین آن بیشتر ولی قند و چربی كمتری دارد. پس از چند روز آغوز به شیر رسیده تبدیل می شود كه قند و چربی بیشتر ولی پروتئین و مواد ایمنی بخش آن كمتر است.

در هر حال شیر مادر با گذشت زمان ارزش تغذیه ای خود را از دست نمی دهد و حتی در سال دوم زندگی هم منبع مهم انرژی شیر خوار می باشد. بطوری كه می تواند تا یك سوم نیاز انرژی وی را تامین كند. جالب اینجاست كه تركیب شیر مادر نوزاد نارس با شیر مادر نوزادان رسیده هم متفاوت است بطوری كه مناسب نیاز نوزاد نارس می باشد.

تركیب شیر مادر در ابتدای شیر خوردن، دارای آب بیشتر و چربی كمتر و در انتهای شیر خوردن دارای چربی بیشتر است بطوری كه سبب سیری شیرخوار می شود كه مادر در طول شیردهی باید به این مساله توجه كند و قبل از شیر دادن از پستان دوم اجازه می دهد كه شیرخوار پستان اول را به خوبی مكیده و خالی كند.

همچنین تركیب شیر مادر تحت تاثیر رژیم غذایی مادر نیز می باشد بطوری كه میزان كلسیم ، ویتامین و چربی شیر مادر با رژیم غذایی وی ارتباط دارد. در مادر مبتلا به سوء تغذیه شوید مقدار تولید شیر كمتر است.

یادآوری این نكته نیز ضروری است كه آهن شیر مادر كمتر از شیر گاو است ولی جذب بیشتری دارد. زیرا قند و ویتامین C موجود در شیر مادر در بهتر جذب شدن آن نقش مهمی دارند. بنابراین در كودكانی كه با شیر مادر تغذیه می شوند كم خونی ناشی از فقر آهن، كمتر بوده و دادن آهن قبل از سن 6 ماهگی نه تنها مفید نیست بلكه سبب افزایش رشد بعضی از باكتریها در روده می شود.

بنابر آنچه گفته شد تغذیه با شیر مادر بهترین روش برای تامین سلامتی كودكان است. به امید روزی كه كلیه مادران فداكار كشور عزیزمان نوزادان را با شیر مادر تغذیه نمایند.


پرستاری