تبلیغات
پرستاری - ممیزی بالینی

ممیزی بالینی

ممیزی بالینی بخشی از پاسخگویی حرفه ای در حاكمیت بالینی محسوب می شود. یعنی ارائه دهندگان سطوح مختلف خدمات سلامت در برابر ارائه خدمات با كیفیت و ارتقا مستمر كیفیت آن خدمات، مسئول و پاسخگو هستند. ممیزی بالینی علاوه بر اینكه یكی از اجزای حاكمیت بالینی است، از اجزاء ثابت هر مركز تعالی خدمات بالینی نیز محسوب می شود. این اجزا با یكدیگر در تعامل نزدیك بوده بر هم تأثیر دارند. به عنوان مثال از ممیزی بالینی به عنوان یكی از اجزا و اركان اصلی مدیریت خطر نام برده می شود، چرا كه ممیزی بالینی با ارتقاء كیفیت خدمات بالینی موجب كاهش خطر و خطاهای سیستم می شود.در 1993 مدیریت اجرایی نظام سلامت انگلستان مصوب نمود كه ممیزی فرایندهای پزشكی ، پرستاری و كلیه مراقبتهای درمانی باید در یك برنامه ممیزی واحد ادغام شوند. بدین صورت و در سال 1993 ممیزی بالینی متولد شد و به فرایندی بین بخشی تبدیل گشت. این فرایند چنین تعریف می شود:

یك فرایند ارتقا كیفیت، كه با هدف ارتقای كیفیت خدمات و مراقبتهای ارائه شده به بیماران و بهبود نتایج حاصل از آن صورت می گیرد و این عمل را از طریق مرور نظام مند وضعیت موجود و تطابق آنها با استانداردهای صریح و روشن و انجام مداخله و ایجاد تغییر به انجام می رساند. یك تفاوت مهم میان ممیزی بالینی و سایر انواع ممیزی این است كه ارائه دهندگان خدمات سلامت، ممیزی بالینی را از آن خود می دانند (در حالت ایده ال)، آنها خودشان فرایند ممیزی را انجام می دهند، خودشان در مورد یافته های حاصل از آن بحث می كنند و به نتیجه می رسند، خودشان تغییرات را اعمال نموده و منجر به ارتقا كیفیت می شوند. در حالیكه در سایر انواع ممیزی، شخصی از بیرون می آید و سازمان را ممیزی می كند. توجه داشته باشید كه انجام فرایند ممیزی داخل یك مجموعه بالینی، الزاما به معنای انجام یك پروژه ممیزی بالینی نیست.

چرخه انجام ممیزی بالینی:

در منابع مختلف اجزا و مراحل مختلف و بعضا متفاوتی برای انجام یك فرایند ممیزی بالینی ترسیم شده است. چرخه ممیزی بالینی می تواند این گونه توصیف شود:

·        تعیین وتدوین استانداردها

·        بررسی وضعیت موجود

·        مقایسه نتایج با استانداردها

·        انجام مداخله و تغییر عملكرد براساس نتایج مقایسه

·        ممیزی مجدد جهت حصول اطمینان از بهبود عملكرد

همان طور كه در چرخه ممیزی بالینی مشهود است، برای انجام ممیزی بالینی در مورد یك خدمت، استانداردهایی باید تعیین و به توافق رسانده شوند و سپس وضعیت موجود با آنها مقایسه شده و اگر اختلافی وجود دارد، در صورت امكان با انجام یك مداخله اصلاح شود و نهایتا با انجام یك ممیزی مجدد، از موفقیت مداخله انجام شده در ارتقاء كیفیت آن خدمت، اطمینان حاصل شود.

مراحل انجام ممیزی بالینی:

1-     انتخاب موضوع و عنوان پروژه ممیزی

پروژه های ممیزی معمولا باید بر روی موضوعاتی متمركز شوند كه بیشترین نتیجه را برای بیماران به همراه داشته باشند. مثلا بر روی پروسه ارائه مراقبت یا روشهای درمانی. چون منابع انجام ممیزی محدود هستند، همه عناوین و موضوعات باید به دقت انتخاب شوند و معیارهای زیر را داشته باشند:

·        پیرامون یك مشكل مشخص و تعریف شده، باشند (كه معمولا از شكایات یا عوارض درمان منتج شده اند).

·        تواتر زیاد داشته باشند، خطرناك باشند یا هزینه زیادی به سیستم تحمیل كنند.

·        راهنمای بالینی آنها در دسترس باشد

2-    تشكیل تیم ممیزی

ممیزی ها می توانند تك رشته ای (در حیطه كاری فقط پرستاران یا فقط پزشكان یا ......) یا چند رشته ای (با مشاركت بیش از یك رشته یا حرفه) باشند. اگر فرایندی كه شما قصد ارتقای كیفیت آن را دارید اثراتی بر رشته ها یا حرفه های خارج از حیطه كاری شما دارد، حتما با صاحبان آن حرفه ها مشورت نمایید و مطمئن شوید كه آنها در مراحلی از فرایند شما درگیر شده اند. به طور مثال اگر پروژه شما درمورد ارجاعات بیماران در سطوح مختلف نظام ارائه خدمات درمانی است، مثلا ارجاع از مطب پزشك به بیمارستان، سعی كنید تمام این افراد را، حتی اگر از سازمانهای مختلفی هستند در تیم ممیزی تان وارد نمایید. در نظر داشته باشید كه ترجیحا تعدادی از بیمارانی كه این مراحل را طی نموده اند (یا همراهان آنها) نیز در فعالیتهای تیم درگیر شوند یا حداقل نظرات آنها از طرق دیگری دریافت شده ودر اصلاح فرایندها لحاظ شود.

3-    تعیین اهداف عینی واستانداردها

در مورد اینكه هدف كلی تان از انجام پروژه چیست، تصمیم گیری نمایید و آن را در قالب یك عبارت كه به بهترین شكل هدف و نتیجه مورد نظر شما از انجام این فرایند را بیان می دارد بنویسید یا سوالی مطرح نمایید كه انجام پروژه به شما پاسخ دهد، سپس مراحلی را كه باید طی كنید تا به این هدف كلی برسید، تعیین نموده و آنها را به صورت تعدادی كار یا جوانب مختلفی از كیفیت كه پروسه ممیزی شما باید بر آنها تمركز نماید، بیان كنید.

استانداردهای ممیزی سطح قابل قبول كیفیت ارائه خدمت را مشخص نموده و با اهداف عینی پروژه مرتبط است. در تعریف هر استاندارد معمولا دو جز هدف (به معنای درصدی از افراد جمعیت مورد بررسی، كه حتما باید خدمت مورد نظر را با كیفیت استاندارد دریافت كنند) و استثنا (مواردی كه با دلایل موجه ممكن است خدمت استاندارد را دریافت ننمایند) تعریف می شود. استانداردها همیشه باید بر مبنای در دسترس ترین و به روزترین شواهد و مدارك موجود نگارش شوند. همیشه ابتدا باید به دنبال استانداردهایی بروید كه در سطح محلی یا كشوری در قالب گایدلاینهای علمی مبتنی بر شواهد، یا پروتوكلها موجود هستند و اگر استاندارد مشخصی در این سطوح وجود ندارد خودتان باید برای تعریف آنها اقدام نمایید. قبل از شروع هر فرایند مطمئن شوید كه در مورد استانداردها توافق جمعی و ناحیه ای وجود دارد.

4-    انتخاب نمونه و نمونه گیری

نمونه باید به قدری كوچك باشد كه بتوان به سرعت اطلاعات آن را جمع آوری نمود وباید به اندازه ای بزرگ باشد كه نتایج آن قابلیت تعمیم به جمعیت هدف را داشته باشد.

5-    طراحی روش جمع آوری داده ها و اجرای آن

فقط آن دسته از اطلاعات را جمع آوری نمایید كه برای بررسی وضعیت موجود و مقایسه با استاندارد، مورد نیاز است. جمع آوری هر گونه اطلاعات اضافی به معنای هدر دادن زمان و انرژی بدون دریافت هر گونه فایده اضافه بوده وگاهی حتی با اصول اخلاقی نیز در تقابل است.

6-    تجزیه وتحلیل اطلاعات

همه داده هایی را كه به دست آورده اید با هم یكی كنید و نتایجتان را با استانداردها مقایسه نمایید. چقدر با استانداردها تطابق داشتند؟ چرا در بعضی موارد اینقدر فاصله با استاندارد وجود دارد؟

7-    گزارش یافته ها وتهیه گزارش

نتایج حاصل از بررسی تان را برای همكاران ارائه دهید ودر مورد روشهای اصلاح آن به توافق برسید. در انتهای یك گزارش ممیزی باید نیاز به ایجاد مداخله و تغییر، نوع آن و نیاز به  به روز سازی راهنماهای بالینی یا استانداردها مشخص شود. در نوشتن گزارش باید آن قدر جزییات رعایت شوند كه مطمئن شوید اگر كس دیگری بخواهد با خواندن این گزارش، آن پروسه را تكرار كند، خواهد توانست.

8-    اعمال تغییرات و تكرار ممیزی

اگر فرایند ممیزی نشان داد كه كیفیت ارائه خدمات نیاز به مداخله وارتقاء دارد، اعمال تغییرات مهم است.

جامعه حق دارد انتظار داشته باشد خدماتی كه دریافت می كند مطابق با بهترین استانداردها باشد. توجه داشته باشید كه هر تغییری منجر به ارتقا كیفیت نمی شود. تغییر را فقط برای اینكه تغییری داده باشید اعمال نكنید.

 

9-    انتشار نتایج

معمولا پروژه های  ممیزی كارهای خوبی هستند كه دیگران از دانستن آن بهره می برند. پس ماحصل كارتان را در قالب یك مقاله، پوستر یا سخنرانی در یك كنفرانس ارائه نمایید.

10-          در نظر داشتن اخلاقیات

بر خلاف طرحهای تحقیقاتی، در پروژه های ممیزی بالینی نیازی به تصویب طرح در كمیته های اخلاق در پژوهش و كسب تاییدیه اخلاقی وجود ندارد. ولی پروژه های ممیزی بالینی نیز باید از ابتدا تا انتها در یك قالب كاملا اخلاقی، انجام و هدایت شوند.

نمونه‌ای از نتایج ممیزی های بالینی انجام شده در یكی از مراكز درمانی كشور انگلستان درسال 1999 به شرح زیر است:

    در بیماران ترومایی با معرفی پروتوكل برای لوله گذاری نای، 75% افزایش در لوله گذاری مناسب دربیمارانی كه GCS كمتر از 8 دارند، ملاحظه شد.

    با بازبینی ترمیم فتق ها و انجام روش lichtenstien، 6% كاهش در عود اتفاق افتاد.

    با آموزش دادن به ماماها به منظور بهبود آموزش به مادران در خصوص تغذیه با شیر مادر ، طی 6 هفته 12% افزایش در تعداد مادرانی كه نوزادشان را با شیر خود تغذیه می كردند، اتفاق افتاد.

 


پرستاری